{ "ar": { "title": "محمد عزاوي يستعيد قصة فدوى سليمان: صوت الحرية والفن في ذاكرة الثورة السورية", "content": "
دمشق-العاصمة نيوز
\n\nفي الذكرى السنوية الأولى لتحرير سوريا، يستذكر السوريون وجوهاً رافقت الثورة بفنها وصدقها، ومن بين هذه الشخصيات تحضر روح الفنانة الثائرة فدوى سليمان، التي كانت صوتاً للحق والكرامة.
\n\nفي هذا الحوار الحصري مع وكالة العاصمة نيوز، يعود الموسيقي محمد عزاوي، زوجها ورفيق دربها ووالد ابنها “الورد”، إلى قصة جمعتهما، تبدأ بالفن وتتسع لتصبح جزءاً من حكاية الوطن.
\n\nيروي عزاوي لقائهما الأول عام 1992 قائلاً: “منذ اللحظة الأولى، شعرت بقيادتها وتمسكها بمبادئها، كانت تحمل في داخلها ناراً ضد الظلم، وهذا ما جذبني إليها”، مضيفاً أن رفضها للاستبداد بدأ منذ طفولتها، ومع مرور الوقت ازداد إصرارها على التغيير.
\n\nمع انطلاق الثورة السورية في آذار 2011، تحولت قناعات فدوى إلى فعل، حيث يقول عزاوي: “شاركت فدوى وزملاؤها في الحراك الشعبي الذي أصبح ثورة عارمة، واختارت الكلمة والصرخة الحرة سلاحاً، وكانت تقف إلى جانب المظلومين، حاملة أملاً بأن يعيش السوريون بسلام وعدالة”.
\n\nمن أصعب ذكرياته وداعها عام 2012، حين غادرت حمص متنكرة هرباً من ملاحقة النظام السابق، ويقول عزاوي: “عندما ودعناها، ألبست الورد شالها الذي كانت ترتديه في المظاهرات، كان يحمل رائحتها وروحها، حلفت يومها ألا يُغسل، وأن يرقص الورد به يوماً في ساحة الأمويين احتفالاً بالحرية”.
\n\nرغم المسافة وانفصالهما، استمرت الصلة عبر الموسيقى، ويضيف عزاوي: “كنا نتواصل عبر تطبيق السكايب، لدي تسجيلات ثمينة من تلك الفترة، هي في فرنسا ونحن في دمشق، كنا نعزف معاً، ويغني ابننا الورد معها أغاني فيروز، بينما أرافقهما على الغيتار”.
\n\nويستذكر عزاوي لحظة مؤثرة حين غصّ صوتها بالبكاء وهي تغني: “يا وطني بضلك طفل زغير”، فقد كان الوطن حاضراً في صوتها كما في قلبها.
\n\nعزاوي الذي تم توقيفه ثلاث مرات من قبل أجهزة أمن النظام السابق بسبب فدوى، يستذكر بحزن رحلته عام 2017 مع ابنه إلى لبنان للحصول على تأشيرة لرؤيتها، حيث يقول: “بعد انتهاء الإجراءات في السفارة، وبينما أسلم جوازات السفر، وصلني خبر وفاتها، حاولت كتمان دموعي كي لا يراها الورد، وعندما أخبرت الموظفة بأننا مسافرون لرؤية أمّه، انهمرت دموعها هي أيضاً، ولم يعد للسفر معنى بعدها”.
\n\nرغم الألم، يؤكد عزاوي أن حضور فدوى ثابت في موسيقاه، فقد ألّف لها قطعة بعنوان (وحيدة) عندما أخبرته بأنها تشعر بالوحدة، ويقول: “اكتملت القطعة في أيامها الأخيرة، وعُزفت لأول مرة في فرنسا على يد أوركسترا المغتربين”.
\n\nويختم حديثه قائلاً: “فدوى موجودة في كل لحن أكتبه، حلمها كان واضحاً، عدالة حقيقية، وعيش مشترك وأرض بلا دماء بريئة، هذا ما انتصرت من أجله ثورتنا، وهذا ما سنسعى لتحقيقه”.
\n\nفدوى سليمان (1970–2017) ممثلة سورية تحولت مع انطلاق الثورة إلى واحدة من أبرز رموزها السلمية، شاركت في مظاهرات حمص إلى جانب المتظاهرين، مقدمة نموذجاً وطنياً لوحدة السوريين في مواجهة محاولات النظام السابق لزرع الانقسام، لاحقتها أجهزة أمن النظام واضطرت لمغادرة البلاد، لكنها واصلت نشاطها من فرنسا عبر الفن والكلمة الحرة، عرفت بمواقفها الأخلاقية الصلبة ورفضها الظلم، لتصبح رمزاً ثورياً مؤثراً، رحلت عام 2017، وبقي حضورها حيّاً في ذاكرة السوريين.
", "tags": [ "فدوى سليمان", "محمد عزاوي", "الثورة السورية", "الفن السوري", "الحرية", "حمص", "دمشق" ] }, "en": { "title": "Mohammad Azawi Recalls Fadwa Suleiman: The Voice of Freedom and Art in the Syrian Revolution's Memory", "content": "Damascus - Al-Asima News
\n\nOn the first anniversary of Syria's liberation, Syrians remember faces that accompanied the revolution with their art and sincerity. Among these figures is the spirit of the revolutionary artist Fadwa Suleiman, who was a voice for truth and dignity.
\n\nIn this exclusive interview with Al-Asima News, musician Mohammad Azawi, her husband, life partner, and father of their son “Al-Ward,” revisits the story that brought them together, starting with art and expanding into a part of the nation's narrative.
\n\nAzawi recounts their first meeting in 1992: “From the first moment, I sensed her leadership and steadfastness to her principles. She carried within her a fire against injustice, which attracted me to her,” adding that her rejection of tyranny began in childhood and grew stronger over time.
\n\nWith the onset of the Syrian revolution in March 2011, Fadwa's convictions turned into action. Azawi states: “Fadwa and her colleagues participated in the popular movement that became a massive revolution. She chose words and free cries as her weapons, stood with the oppressed, and carried hope for Syrians to live in peace and justice.”
\n\nOne of his most painful memories is her farewell in 2012, when she left Homs disguised to escape the pursuing former regime. Azawi says: “When she left us, she dressed Al-Ward with the shawl she wore in the protests. It carried her scent and spirit. That day, I swore it would never be washed and that Al-Ward would one day dance with it in the Umayyad Square celebrating freedom.”
\n\nDespite the distance and separation, their connection continued through music. Azawi adds: “We communicated via Skype. I have valuable recordings from that period. She was in France and we were in Damascus. We played together, and our son Al-Ward sang songs by Fairuz with me accompanying on guitar.”
\n\nAzawi recalls a touching moment when her voice broke into tears while singing: “Oh my homeland, under your shade I am a small child,” reflecting how the homeland was present in her voice and heart.
\n\nAzawi, who was detained three times by the former regime's security services because of Fadwa, recalls with sorrow his 2017 trip with his son to Lebanon to obtain a visa to see her. He says: “After completing the embassy procedures and while handing over the passports, I received news of her death. I tried to hold back my tears so Al-Ward wouldn’t see them. When I told the employee we were traveling to see his mother, her tears also fell. After that, travel lost its meaning.”
\n\nDespite the pain, Azawi affirms that Fadwa's presence remains constant in his music. He composed a piece titled (Lonely) when she told him she felt alone. He says: “The piece was completed in her final days and was performed for the first time in France by the expatriates' orchestra.”
\n\nHe concludes: “Fadwa is present in every melody I compose. Her dream was clear: true justice, coexistence, and a land without innocent blood. This is what our revolution triumphed for, and this is what we will continue to strive to achieve.”
\n\nFadwa Suleiman (1970–2017) was a Syrian actress who became one of the most prominent peaceful symbols of the revolution. She stood in protests in Homs alongside demonstrators, presenting a national model of Syrian unity against the former regime's attempts to sow division. Pursued by security services, she was forced to leave the country but continued her activism from France through art and free speech. Known for her strong ethical stances and rejection of injustice, she became an influential revolutionary symbol. She passed away in 2017, leaving a lasting presence in the memory of Syrians.
", "tags": [ "Fadwa Suleiman", "Mohammad Azawi", "Syrian Revolution", "Syrian Art", "Freedom", "Homs", "Damascus" ] }, "fr": { "title": "Mohammad Azawi se souvient de Fadwa Suleiman : la voix de la liberté et de l'art dans la mémoire de la révolution syrienne", "content": "Damas - Al-Asima News
\n\nÀ l'occasion du premier anniversaire de la libération de la Syrie, les Syriens se remémorent des visages qui ont accompagné la révolution avec leur art et leur sincérité. Parmi ces figures, l'esprit de l'artiste révolutionnaire Fadwa Suleiman, qui était une voix pour la vérité et la dignité, est présent.
\n\nDans cette interview exclusive avec l'agence Al-Asima News, le musicien Mohammad Azawi, son mari, compagnon de route et père de leur fils « Al-Ward », revient sur l'histoire qui les a unis, débutant par l'art et s'étendant pour devenir une partie de l'histoire nationale.
\n\nAzawi raconte leur première rencontre en 1992 : « Dès le premier instant, j'ai ressenti son leadership et son attachement à ses principes. Elle portait en elle un feu contre l'injustice, ce qui m'a attiré vers elle », ajoutant que son rejet de la tyrannie a commencé dès l'enfance et s'est renforcé avec le temps.
\n\nAvec le début de la révolution syrienne en mars 2011, les convictions de Fadwa se sont transformées en action. Azawi déclare : « Fadwa et ses collègues ont participé au mouvement populaire qui est devenu une révolution massive. Elle a choisi les mots et les cris libres comme armes, se tenant aux côtés des opprimés et portant l'espoir que les Syriens vivent dans la paix et la justice ».
\n\nUn de ses souvenirs les plus douloureux est ses adieux en 2012, lorsqu'elle a quitté Homs déguisée pour échapper à la poursuite de l'ancien régime. Azawi dit : « Lorsqu'elle nous a quittés, elle a habillé Al-Ward du châle qu'elle portait lors des manifestations. Il portait son parfum et son esprit. Ce jour-là, j'ai juré qu'il ne serait jamais lavé et qu'Al-Ward danserait un jour avec lui sur la place des Omeyyades pour célébrer la liberté ».
\n\nMalgré la distance et la séparation, leur lien a continué à travers la musique. Azawi ajoute : « Nous communiquions via Skype. J'ai des enregistrements précieux de cette période. Elle était en France et nous étions à Damas. Nous jouions ensemble, et notre fils Al-Ward chantait des chansons de Fairuz avec moi à la guitare ».
\n\nAzawi se souvient d'un moment émouvant lorsque sa voix s'est brisée en sanglots en chantant : « Oh mon pays, sous ton ombre je suis un petit enfant », reflétant la présence du pays dans sa voix et son cœur.
\n\nAzawi, arrêté trois fois par les services de sécurité de l'ancien régime à cause de Fadwa, se souvient avec tristesse de son voyage en 2017 avec son fils au Liban pour obtenir un visa afin de la voir. Il déclare : « Après avoir terminé les procédures à l'ambassade et alors que je remettais les passeports, j'ai reçu la nouvelle de son décès. J'ai essayé de retenir mes larmes pour que Al-Ward ne les voie pas. Lorsque j'ai dit à l'employée que nous voyagions pour voir sa mère, ses larmes sont aussi tombées. Après cela, le voyage n'avait plus de sens ».
\n\nMalgré la douleur, Azawi affirme que la présence de Fadwa reste constante dans sa musique. Il a composé une pièce intitulée (Seule) lorsqu'elle lui a dit qu'elle se sentait seule. Il déclare : « La pièce a été achevée dans ses derniers jours et a été jouée pour la première fois en France par l'orchestre des expatriés ».
\n\nIl conclut : « Fadwa est présente dans chaque mélodie que je compose. Son rêve était clair : une justice véritable, la coexistence et une terre sans sang innocent. C'est pour cela que notre révolution a triomphé, et c'est ce que nous continuerons à poursuivre ».
\n\nFadwa Suleiman (1970–2017) était une actrice syrienne devenue l'un des symboles pacifiques les plus marquants de la révolution. Elle a participé aux manifestations à Homs aux côtés des manifestants, présentant un modèle national d'unité syrienne face aux tentatives de l'ancien régime de semer la division. Poursuivie par les services de sécurité, elle a été contrainte de quitter le pays, mais a poursuivi son activisme depuis la France à travers l'art et la parole libre. Connue pour ses positions éthiques fortes et son rejet de l'injustice, elle est devenue un symbole révolutionnaire influent. Elle est décédée en 2017, laissant une présence durable dans la mémoire des Syriens.
", "tags": [ "Fadwa Suleiman", "Mohammad Azawi", "Révolution syrienne", "Art syrien", "Liberté", "Homs", "Damas" ] }, "tr": { "title": "Muhammed Azawi, Fadwa Süleyman’ın Hikayesini Anlatıyor: Suriye Devriminin Hafızasında Özgürlük ve Sanatın Sesi", "content": "\n\n
Suriye'nin kurtuluşunun birinci yıldönümünde, Suriyeliler devrime sanatları ve samimiyetleriyle eşlik eden yüzleri hatırlıyor. Bu figürler arasında, hak ve onurun sesi olan devrimci sanatçı Fadwa Süleyman’ın ruhu yer alıyor.
\n\nAl-Asima Haber ile özel röportajda, müzisyen Muhammed Azawi, eşi, yol arkadaşı ve oğulları “El-Verd”in babası, onları bir araya getiren hikayeyi, sanatla başlayıp ulusun hikayesine dönüşen bir öyküyü anlatıyor.
\n\nAzawi, 1992’deki ilk karşılaşmalarını şöyle anlatıyor: “İlk andan itibaren liderliğini ve prensiplerine bağlılığını hissettim. İçinde adaletsizliğe karşı bir ateş taşıyordu, bu da beni ona çekti.” Çocukluğundan itibaren despotizme karşı duruşunun başladığını ve zamanla değişim azminin arttığını ekliyor.
\n\nMart 2011’de Suriye Devrimi başladığında, Fadwa’nın inançları eyleme dönüştü. Azawi şöyle diyor: “Fadwa ve arkadaşları, büyük bir devrime dönüşen halk hareketine katıldı. Kelimeleri ve özgür çığlıkları silah olarak seçti, mazlumların yanında durdu ve Suriyelilerin barış ve adalet içinde yaşaması umudunu taşıdı.”
\n\nEn zor anılarından biri, 2012’de rejimden kaçmak için kılık değiştirerek Humus’tan ayrıldığı zamandır. Azawi anlatıyor: “Bizi terk ettiğinde, El-Verd’e gösterilerde taktığı şalı giydirdi. Şal onun kokusunu ve ruhunu taşıyordu. O gün şalın yıkanmamasına, El-Verd’in bir gün Özgürlük kutlaması için Emevi Meydanı’nda onunla dans etmesine yemin ettim.”
\n\nMesafe ve ayrılığa rağmen bağ müzikle sürdü. Azawi ekliyor: “Skype üzerinden iletişim kurduk. O Fransa’daydı, biz Şam’da. Birlikte çalıyor, oğlumuz El-Verd onunla Fairuz şarkıları söylüyordu, ben de gitarla eşlik ediyordum.”
\n\nAzawi, sesinin ağlayarak kırıldığı dokunaklı bir anı hatırlıyor: “Ey vatanım, gölgen altında küçük bir çocuğum” şarkısını söylerken, vatanın sesinde ve kalbinde var olduğunu gösteriyordu.
\n\nFadwa nedeniyle eski rejimin güvenlik güçleri tarafından üç kez gözaltına alınan Azawi, 2017’de oğluyla Lübnan’a onu görmek için vize almaya gittiği yolculuğu hüzünle anıyor: “Elçilik işlemleri biterken pasaportları teslim ederken ölüm haberini aldım. Gözyaşlarımı tutmaya çalıştım ki El-Verd görmesin. Anneyi görmeye gittiğimizi söylediğimde görevlinin de gözyaşları döküldü. Ondan sonra yolculuğun anlamı kalmadı.”
\n\nAcıya rağmen Azawi, Fadwa’nın varlığının müziğinde sabit olduğunu vurguluyor. Ona yalnız hissettiğini söylediğinde “Yalnız” adlı bir parça bestelediğini belirtiyor: “Parça son günlerinde tamamlandı ve ilk kez Fransa’da gurbetçi orkestrası tarafından çalındı.”
\n\nKonuşmasını şöyle tamamlıyor: “Fadwa yazdığım her melodide var. Hayali açıktı; gerçek adalet, birlikte yaşam ve masum kanı dökülmeyen bir toprak. Devrimimiz bunun için zafer kazandı ve bunu gerçekleştirmek için ilerleyeceğiz.”
\n\nFadwa Süleyman (1970–2017), devrim başladığında en önemli barışçıl simalardan biri haline gelen Suriyeli bir oyuncuydu. Humus gösterilerinde protestocularla birlikte durdu, eski rejimin bölücülük girişimlerine karşı Suriyelilerin birlik modeli oldu. Güvenlik güçlerinin takibinden kaçmak zorunda kaldı, ancak Fransa’dan sanat ve özgür sözle faaliyetlerine devam etti. Sert ahlaki duruşları ve adaletsizliği reddedişiyle tanındı, etkili bir devrim simgesi oldu. 2017’de vefat etti ve Suriyelilerin hafızasında canlı kaldı.
", "tags": [ "Fadwa Süleyman", "Muhammed Azawi", "Suriye Devrimi", "Suriye Sanatı", "Özgürlük", "Humus", "Şam" ] }, "ku": { "title": "Mehmed Ezawî Çîroka Fadweya Silemanê Dîsa Bîr Dike: Dengê Azadî û Hunerê di Bîra Şoreşa Sûriyê de", "content": "Şam - Rojnameya Al-Asima
\n\nDi salvegera yekem a azadiya Sûriyê de, Sûriyeyên xweşî wêneyên ku bi huner û rastîyê xwe şoreşê piştgirî kirin bîr dikin. Di nav wan wêneyan de, rûha hunermenda şoreşger Fadweya Silemanê heye ku dengê rastî û şeref bû.
\n\nDi vê gotûbêja taybetî ya bi Rojnameya Al-Asima re, muzîsyen Mehmed Ezawî, şewra wî, hevalê rê û bavê lawê wan “El-Werd”, di derbarê çîroka ku wan bi hev re girêdayî kir, dest pê dike bi huner û berdewam dike wek beşek ji çîroka welatê xwe.
\n\nEzawî civîna wan ya yekem a sala 1992-an dîsa got: “Ji destpêkê, serokatiya wî û berxwedana wî li ser bingehên xwe hîs kirim. Ew di nav xwe de agirê li dijî zulumê heye, ev jî min çekir.” Ew zêde dike ku redkirina wî ji desthilata zulumdar ji zarokî dest pê kir û bi demê zêde bû.
\n\nBi destpêka şoreşa Sûriyê di Adarê 2011-an de, baweriyên Fadweya hatin kirin cî. Ezawî dibêje: “Fadwe û hevalên wî di tevgera gelî de ku bû şoreşa mezin, beşdar bûn. Ew gotin û bangên azad wek şerên xwe hilbijart, li aliyê mazlûman rawesti û hêvîya ku Sûriyeyên bi aşti û dad werin jiyanê bi xwe re girt.”
\n\nYek ji bîranînên wî yên zêde dijwar, vedayê wî ya sala 2012-an e, dema ku ew ji Homsê bi şêwaza xwe veqetandî û ji hêla rejîma berê ve hatin şikêstin. Ezawî dibêje: “Dema ku ew me terket, şala ku ew li ser xwe di nîşandan de kir, li ser El-Werd dan. Ew şal hûra wî û rûha wî tê de bû. Ew roj şermezar bûm ku ew şal nebe jê, û El-Werd roja yekê di meydana Umeyyan de bi wê re bixwîne û bi şadî biceribîne.”
\n\nHerçiqas dûr û jiyana cuda bûn, têkiliyê wan bi muzîkê berdewam kir. Ezawî dibêje: “Em bi Skype re diaxivîn. Min tomaranên girîng hene ji wê demê. Ew li Fransa bû û em li Şamê bûn. Em bi hev re çalî, zarokê me El-Werd bi wî re stranên Feyruzê dike û ez bi gitarê wê şîrove dikim.”
\n\nEzawî demek hestyar dîsa bî