دمشق-العاصمة نيوز
\n\nفي أزقة دمشق القديمة، حيث تختزن البيوت والمقاهي العتيقة قصصاً وحكايات، نشأت الأمثال الشعبية الدمشقية لتكون لسان الناس وذاكرتهم الحية، حاملة خلاصة التجارب اليومية، ومزجت بين الفكاهة والحكمة، والعفوية والذكاء، والنصيحة والدعابة، لتختصر مواقف الحياة بكلمات قليلة تنبض بالمعنى والدفء.
\n\nورغم مرور الزمن، ما تزال الأمثال الدمشقية الشعبية حية على ألسنة الناس، تروي قصص الماضي بروح الحاضر، وتشكل شاهداً على أصالة المدينة وعمق وجدانها الثقافي.
\n\nوفق دراسة صادرة عن جامعة دمشق بعنوان «المضامين التربوية للأمثال السائدة في البيئة الدمشقية»، تعكس الأمثال الدمشقية جوانب متعددة من الحياة الاجتماعية، منها ما يعالج العلاقات بين الناس مثل: «اللي بيتو من قزاز لا يرمي الناس بحجارو» و«الجار قبل الدار»، ومنها ما يسلط الضوء على التحديات اليومية مثل: «يلي بجرب المجرّب عقله مخرّب» و«بدك تحمو لا ترد بتمو».
\n\nوتحمل هذه الأمثال فلسفة حياتية تجمع بين الذكاء الاجتماعي وروح الدعابة، وتتضمن حكمًا ونصائح مثل: «الباب يلي بيجيك منو ريح سدو وأستريح» و«المكتوب عالجبين لازم تشوفه العين».
\n\nولا تخلو الأمثال الدمشقية من روح السخرية والمرح، كما في قولهم: «لابق للشوحة مرجوحة ولأبو بريص قبقاب» و«احترنا يا أصلع من وين بدنا نمشطك»، فيما تحمل أخرى معاني الغزل والمدح مثل: «الحلو حلو لو فاق من النوم والبشع بشع لو غسل كل يوم» و«الطويلة إن قامت بتبين وإن أعدت بتزين»، وحتى المأكولات الشعبية كان لها نصيب من الأمثال، كقولهم: «الملوخية أكلة ملوكية» و«المفركة بطاطا أكلت الشطاطة».
\n\nويظهر في كل مثل دمشقي سحر القافية وموسيقى اللغة الممزوجة بخفة الظل والحكمة، مما يجعلها جزءاً حياً من ذاكرة المدينة وهويتها الثقافية.
\n\nوفي حديثه لـ العاصمة نيوز، يروي الحاج إبراهيم الحلواني (65 عاماً) من أبناء حي ساروجة، أن الأمثال كانت جزءاً لا يتجزأ من الحياة اليومية في دمشق، يتناقلها الناس في المقاهي والحارات ببساطة وعفوية، قائلاً: «تعلمناها من آبائنا وأجدادنا، فهي كلمات قليلة تحمل معاني كبيرة»، مضيفاً أن الأمثال ما زالت رفيقة الذاكرة، مثل: «من رضي عاش»، «وعلى قد لحافك مد رجليك»، «اللي عقلو براسو بيعرف خلاصو».
\n\nويرى الحلواني أن قافية الأمثال وسلاستها تعكسان الذوق الدمشقي، مما سهّل حفظها وانتشارها، مؤكداً أن حضورها ما زال مستمراً رغم تغير الزمن، وأن الحفاظ عليها واجب لأنها تمثل جزءاً من التراث الثقافي اللامادي للمدينة، ويجب توريثها للأجيال القادمة.
\n\nومن حي الميدان، تقول الجدة شكرية القيشاني مبتسمة وهي تردد بعضاً من أمثالها اليومية: «كنّس بيتك ما بتعرف مين بيدوسه وغسل وشك ما بتعرف من ببوسه»، «المجدرة أكلة مقدرة»، «جوزك على ما عودتيه وابنك على ما ربيته»، مضيفة: “جيل اليوم قلّ استخدامه للأمثال، لكني أحرص على تعليمها لأولادي وأحفادي لتبقى حية في ذاكرتهم”.
\n\nبدورها، أوضحت الباحثة في التراث الدكتورة نجلاء خضراء أن الأمثال الدمشقية تعد من أهم مكونات التراث الثقافي اللامادي للمدينة، فهي مرآة المجتمع ووسيلة نقد لاذعة للواقع بأسلوب ساخر يحمل غاية الإصلاح.
\n\nوأكدت خضراء أن أهمية الأمثال الدمشقية تكمن في نقل القيم والعادات بين الأجيال، وتعزيز الهوية والانتماء الوطني من خلال لغة بسيطة تجمع أفراد المجتمع، داعية إلى توثيق هذا الموروث الشعبي وإعادة إحيائه عبر الإعلام والدراما والمناهج التعليمية بأساليب معاصرة تحافظ على أصالته وروحه.
\n\nوتبقى الأمثال الدمشقية ذاكرة ناطقة تختصر تجارب الأجداد، حاملة عبق الحكمة بسهولة وطرافة، ودفء الحياة اليومية في كلمات قليلة عميقة المعنى.
", "tags": [ "الأمثال الدمشقية", "التراث الثقافي", "دمشق", "التراث الشعبي", "الذاكرة الثقافية" ] }, "en": { "title": "Damascene Proverbs: A Cultural Heritage Blending Simplicity and Depth", "content": "Damascus - Al-Asima News
\n\nIn the alleys of old Damascus, where tales are hidden within the details of ancient houses and cafes, Damascene popular proverbs were born to become the people's tongue and living memory. They carry the essence of daily experiences, blending humor with wisdom, spontaneity with intelligence, and advice with jest, encapsulating life's situations in few words full of meaning and warmth.
\n\nDespite the passage of time, these popular Damascene proverbs remain alive on people's tongues, narrating stories of the past with the spirit of the present, standing as a testament to the city's authenticity and deep cultural identity.
\n\nAccording to a study published by Damascus University titled \"Educational Contents of Common Proverbs in the Damascene Environment,\" these proverbs reflect various aspects of social life. Some address relationships among people, such as \"He whose house is made of glass shouldn't throw stones at others\" and \"The neighbor before the house.\" Others highlight daily challenges, like \"Who tries the experienced one ruins his mind\" and \"If you want to protect him, don't respond with his poison.\"
\n\nThese proverbs carry a life philosophy combining social intelligence with humor, including wisdom and advice such as \"Close the door from which the wind blows and rest\" and \"What is written on the forehead must be seen by the eye.\"
\n\nDamascene proverbs also contain elements of sarcasm and fun, like \"The lazy one deserves a swing, and the man with scabies deserves slippers\" and \"We're confused, bald man, how should we comb you?\" Others express praise and flirtation, such as \"The beautiful is beautiful even if she just woke up, and the ugly is ugly even if she washes every day,\" and \"The tall one, if she stands, she appears, and if she sits, she adorns.\" Even popular dishes have their share of proverbs, like \"Molokhia is a royal dish\" and \"The mashed potatoes ate the spicy one.\"
\n\nEach Damascene proverb reveals the charm of rhyme and the music of language mixed with wit and wisdom, making it a living part of the city's memory and cultural identity.
\n\nIn an interview with Al-Asima News, Haj Ibrahim Al-Halwani (65 years old) from the Sarouja neighborhood recounts that proverbs were an integral part of daily life in Damascus, passed among people in cafes and alleys with simplicity and spontaneity. He said, \"We learned them from our fathers and grandfathers; they are few words carrying great meanings,\" adding that proverbs remain companions of memory, such as \"Who is content lives,\" \"Stretch your legs according to your blanket,\" and \"He who has wisdom in his head knows his limits.\"
\n\nAl-Halwani believes that the rhyme and fluency of proverbs reflect Damascene taste, facilitating memorization and spread. He confirms their continued presence despite changing times and emphasizes the necessity of preserving them as they represent a part of the city's intangible cultural heritage, which must be passed to future generations.
\n\nFrom the Al-Midan neighborhood, grandmother Shukriya Al-Qayshani smiles as she repeats some of her daily proverbs: \"Sweep your house; you never know who steps on it, and wash your face; you never know who kisses it,\" \"Mujaddara is a respected dish,\" and \"Your husband according to how you raised him, and your son according to how you nurtured him.\" She adds, \"Today's generation uses proverbs less, but I make sure to teach them to my children and grandchildren so they remain alive in their memory.\"
\n\nHeritage researcher Dr. Najla Khadra explained that Damascene proverbs are among the most important components of the city's intangible cultural heritage; they mirror society and serve as sharp social criticism with a humorous style aiming for reform.
\n\nKhadra emphasized the importance of proverbs in transmitting values and customs between generations and strengthening identity and national belonging through simple language that unites community members. She called for documenting this popular heritage and reviving it through media, drama, and educational curricula using contemporary methods that preserve its authenticity and spirit.
\n\nDamascene proverbs remain a speaking memory that summarizes ancestors' experiences, carrying the scent of wisdom with ease and humor, and the warmth of daily life in few deeply meaningful words.
", "tags": [ "Damascene Proverbs", "Cultural Heritage", "Damascus", "Popular Heritage", "Cultural Memory" ] }, "fr": { "title": "Les proverbes damascènes : Un patrimoine culturel alliant simplicité et profondeur", "content": "Damas - Al-Asima News
\n\nDans les ruelles du vieux Damas, où les histoires se cachent dans les détails des maisons et cafés anciens, sont nés les proverbes populaires damascènes, devenus la langue du peuple et leur mémoire vivante. Ils portent l'essence des expériences quotidiennes, mêlant humour et sagesse, spontanéité et intelligence, conseil et plaisanterie, résumant les situations de la vie en quelques mots pleins de sens et de chaleur.
\n\nMalgré le passage du temps, ces proverbes populaires damascènes restent vivants sur les lèvres des gens, racontant les histoires du passé avec l'esprit du présent, témoignant de l'authenticité de la ville et de sa profonde identité culturelle.
\n\nSelon une étude publiée par l'Université de Damas intitulée « Contenus éducatifs des proverbes courants dans l'environnement damascène », ces proverbes reflètent divers aspects de la vie sociale. Certains traitent des relations entre les gens, tels que : « Celui dont la maison est en verre ne jette pas de pierres aux autres » et « Le voisin avant la maison ». D'autres mettent en lumière les défis quotidiens, comme : « Qui essaie l'expérimenté perd la raison » et « Si tu veux le protéger, ne réponds pas à son poison ».
\n\nCes proverbes portent une philosophie de vie combinant intelligence sociale et humour, incluant des sagesses et conseils tels que : « Ferme la porte d'où vient le vent et repose-toi » et « Ce qui est écrit sur le front doit être vu par l'œil ».
\n\nLes proverbes damascènes contiennent aussi des éléments de sarcasme et d'amusement, comme : « Le paresseux mérite une balançoire, et l'homme avec la gale mérite des chaussons » et « Nous sommes confus, chauve, comment devrions-nous te coiffer ? » D'autres expriment la louange et la séduction, tels que : « La belle est belle même si elle vient de se réveiller, et la laide est laide même si elle se lave tous les jours », et « La grande, si elle se tient debout, elle se montre, et si elle s'assoit, elle s'embellit ». Même les plats populaires ont leur part de proverbes, comme : « La molokhia est un plat royal » et « La purée de pommes de terre a mangé le piquant ».
\n\nChaque proverbe damascène révèle le charme de la rime et la musique de la langue mêlée d'esprit et de sagesse, en faisant une partie vivante de la mémoire et de l'identité culturelle de la ville.
\n\nDans une interview accordée à Al-Asima News, Haj Ibrahim Al-Halwani (65 ans) du quartier Sarouja raconte que les proverbes faisaient partie intégrante de la vie quotidienne à Damas, transmis entre les gens dans les cafés et ruelles avec simplicité et spontanéité. Il a déclaré : « Nous les avons appris de nos pères et grands-pères ; ce sont quelques mots portant de grands sens », ajoutant que les proverbes restent des compagnons de mémoire, tels que : « Qui est content vit », « Étends tes jambes selon ta couverture », et « Celui qui a de la sagesse dans sa tête connaît ses limites ».
\n\nAl-Halwani estime que la rime et la fluidité des proverbes reflètent le goût damascène, facilitant leur mémorisation et leur diffusion. Il confirme leur présence continue malgré les temps changeants et souligne la nécessité de les préserver car ils représentent une partie du patrimoine culturel immatériel de la ville, devant être transmis aux générations futures.
\n\nDu quartier Al-Midan, la grand-mère Shukriya Al-Qayshani sourit en répétant quelques-uns de ses proverbes quotidiens : « Balaye ta maison ; tu ne sais pas qui y marche, lave ton visage ; tu ne sais pas qui le baisera », « Le mujaddara est un plat respecté », et « Ton mari selon comment tu l'as habitué, et ton fils selon comment tu l'as élevé ». Elle ajoute : « La génération d'aujourd'hui utilise moins les proverbes, mais je veille à les enseigner à mes enfants et petits-enfants pour qu'ils restent vivants dans leur mémoire ».
\n\nLa chercheuse en patrimoine, Dr Najla Khadra, a expliqué que les proverbes damascènes constituent l'un des composants les plus importants du patrimoine culturel immatériel de la ville ; ils reflètent la société et servent de critique sociale acerbe avec un style humoristique visant la réforme.
\n\nKhadra a souligné l'importance des proverbes dans la transmission des valeurs et des coutumes entre les générations et le renforcement de l'identité et de l'appartenance nationale à travers un langage simple qui unit les membres de la communauté. Elle a appelé à documenter ce patrimoine populaire et à le raviver via les médias, le théâtre et les programmes éducatifs en utilisant des méthodes contemporaines qui préservent son authenticité et son esprit.
\n\nLes proverbes damascènes demeurent une mémoire parlante qui résume les expériences des ancêtres, portant le parfum de la sagesse avec simplicité et humour, et la chaleur de la vie quotidienne en quelques mots profondément significatifs.
", "tags": [ "Proverbes damascènes", "Patrimoine culturel", "Damas", "Patrimoine populaire", "Mémoire culturelle" ] }, "tr": { "title": "Şam Atasözleri: Sadelik ve Derinliği Birleştiren Kültürel Miras", "content": "Şam - Al-Asima Haber
\n\nEski Şam sokaklarında, eski evlerin ve kahvelerin detaylarında saklı hikayeler arasında, Şam halk atasözleri doğdu ve halkın dili ve yaşayan hafızası oldu. Günlük deneyimlerin özünü taşıyan bu atasözleri, mizahı bilgelikle, doğallığı zekayla, öğüdü şakayla harmanlayarak hayatın durumlarını anlam ve sıcaklık dolu az kelimeyle özetler.
\n\nZaman geçmesine rağmen, bu popüler Şam atasözleri insanların dilinde canlı kalmaya devam ediyor, geçmişin hikayelerini günümüz ruhuyla anlatıyor ve şehrin özgünlüğünün ve derin kültürel kimliğinin bir kanıtı olarak duruyor.
\n\nŞam Üniversitesi tarafından yayımlanan \"Şam Çevresinde Yaygın Atasözlerinin Eğitsel İçerikleri\" başlıklı bir çalışmaya göre, bu atasözleri sosyal hayatın çeşitli yönlerini yansıtır. Bazıları insanlar arasındaki ilişkileri ele alır: \"Evi camdan olan başkasına taş atmaz\" ve \"Evden önce komşu\" gibi. Diğerleri günlük zorluklara dikkat çeker: \"Deneyeni deneyen aklını bozar\" ve \"Onu korumak istiyorsan zehrine karşılık verme\".
\n\nBu atasözleri, sosyal zekayı mizahla birleştiren bir yaşam felsefesi taşır; \"Rüzgarın estiği kapıyı kapat ve rahatla\" ve \"Alnına yazılanı göz görmeli\" gibi öğütler içerir.
\n\nŞam atasözleri ayrıca alay ve eğlence ruhu taşır: \"Tembel için salıncak, uyuzlu için terlik\" ve \"Kafamız karıştı kel adam, seni nasıl tarayalım?\" gibi. Bazıları övgü ve flört anlamı taşır: \"Güzel, yeni uyanmış olsa da güzeldir; çirkin, her gün yıkansa da çirkindir\" ve \"Uzun olan, ayağa kalkınca görünür, oturunca süslenir.\" Popüler yemeklerin de atasözlerinde yeri vardır: \"Molokhiya kraliyet yemeğidir\" ve \"Püre patates acıyı yedi.\"
\n\nHer Şam atasözü, kafiye büyüsü ve dilin müziğini, espri ve bilgelikle harmanlayarak, şehrin hafızasının ve kültürel kimliğinin yaşayan bir parçası haline getirir.
\n\nAl-Asima Haber’e konuşan 65 yaşındaki Sarouja mahallesinden Hacı İbrahim Halvani, atasözlerinin Şam’da günlük hayatın ayrılmaz bir parçası olduğunu, insanların kahvelerde ve sokaklarda basitlik ve doğallıkla aktardığını anlattı. \"Bunları babalarımızdan ve büyükbabalarımızdan öğrendik; az kelimeyle büyük anlamlar taşır\" dedi. \"Memnun olan yaşar,\" \"Yorganına göre uzat bacağını,\" \"Aklı başında olan sınırlarını bilir\" gibi atasözlerinin hafızanın dostu olmaya devam ettiğini ekledi.
\n\nHalvani, atasözlerinin kafiye ve akıcılığının Şam zevkini yansıttığını, ezberlenmesini ve yayılmasını kolaylaştırdığını belirtti. Değişen zamanlara rağmen varlıklarını sürdürdüklerini ve korunmalarının zorunlu olduğunu, çünkü bunların şehrin maddi olmayan kültürel mirasının bir parçası olduğunu ve gelecek nesillere aktarılması gerektiğini vurguladı.
\n\nEl-Midan mahallesinden büyükanne Şukriya Al-Qayshani, günlük atasözlerinden bazılarını gülümseyerek tekrar etti: \"Evinizi süpürün; kim bastığını bilemezsiniz, yüzünüzü yıkayın; kim öpeceğini bilemezsiniz,\" \"Mucadeera saygın bir yemektir,\" \"Kocan alıştığın gibi, oğlun yetiştirdiğin gibi.\" Bugünün neslinin atasözlerini daha az kullandığını ama çocuklarına ve torunlarına öğretmeye özen gösterdiğini söyledi, böylece hafızalarında canlı kalacaklarını belirtti.
\n\nMiras araştırmacısı Dr. Nejla Hıdır, Şam atasözlerinin şehrin maddi olmayan kültürel mirasının en önemli bileşenlerinden biri olduğunu, toplumun aynası ve mizahi bir üslupla gerçekçi eleştiri aracı olduğunu açıkladı.
\n\nHıdır, atasözlerinin değerlerin ve geleneklerin nesiller arasında aktarılmasında, kimlik ve ulusal aidiyetin güçlendirilmesinde basit bir dil aracılığıyla toplumu birleştirmede önem taşıdığını vurguladı. Bu halk mirasının medya, drama ve eğitim müfredatları aracılığıyla özgünlüğünü ve ruhunu koruyarak çağdaş yöntemlerle belgelenmesi ve canlandırılması çağrısında bulundu.
\n\nŞam atasözleri, ataların deneyimlerini özetleyen, bilgelik kokan, kolay ve esprili, derin anlamlı az kelimede günlük hayatın sıcaklığını taşıyan yaşayan bir hafıza olarak kalmaya devam ediyor.
", "tags": [ "Şam Atasözleri", "Kültürel Miras", "Şam", "Halk Mirası", "Kültürel Hafıza" ] }, "ku": { "title": "Gotinên Şamî: Mîrasa Çandî ya ku Hêsanî û Derînî Bihev Re Dike", "content": "Şam - Al-Asima Nûçe
\n\nDi daristanên Şamê kevn de, ku çîrokên di hûrbûna xanî û qehwexanên kevn de veşartî ne, gotinên gelêrî yên Şamî hatine afirandin da ku zimanê gel û bîrê xwe yên jiyan bibin. Ew xulasa ya tecrûbeyên rojane digirin, kêfxweşî bi hêz û pîrî bi zîrekî têkildî dikin, şîret bi kêfxweşî, û rêkeftin bi şîret têkildî dikin, û rewşên jiyanê di gotinên kurt ên ku bi maneya dirêj û germî tije ne, kurt dikin.
\n\nHerçiqas dem derbas bûbe, gotinên gelêrî yên Şamî hîn jî li zimanên gel dijîn, çîrokên derengî bi rûhê niha dipeyivin, û wek şehîdê xwerûtiya bajar û nasnameya çandî ya wê dijîn.
\n\nLi gorî xebatê ku li Zanîngeha Şam weşandî ye û sernavê wê \"Naveroka Perwerdehiyê ya Gotinên Herî Zêde yên Li Cîhê Şamî\" ye, ev gotinên Şamî çend alîkarî ji jiyanê civakî diyar dikin. Hin ji wan tê dema peywendiyên nav gelan de têne gotin, wek \"Kê ku xaniyê wê ji pencere ye ne ji kesên din re tîrêj nede\" û \"Cîran pêş malê ye\", û hin jî diyar dikin ser astengên rojane wek \"Kê ku têcrûbeyê tê têwîr dike\" û \"Heke tu dixwazî ew biparêzî, bi zîhê wî ne bersiv bidî\".
\n\nEv gotinên filozofiya jiyanê digirin ku zîrekî civakî bi kêfxweşî têkildî dike, û şîret û pêşniyarên wek \"Derî ku hêvî ji wî tê bigire û xwe aram bike\" û \"Yazî li pêşê serê te ye, divê çavê te bibîne\" tê de ne.
\n\nGotinên Şamî jî tê de rûhê şermezarî û kêfxweşî hene, wek \"Ji bo bêkar salincak heye, ji bo kesê ku xwezî ye pêlav heye\" û \"Em têkildar in, serê bêpor, em çawa te tarîk bikin?\" Hin jî maneya hezkirin û şanazî digirin, wek \"Xweş xweş e heke ji xewê rabû be, û nexweş nexweş e heke her roj xweş bike\" û \"Dirêj, heke rûnişte dîtîne, heke rûnişte jêhatîne.\" Heta xwarinên gelêrî jî beşdarî gotinên ne, wek \"Molokhiya xwarina padîşahî ye\" û \"Kartolê mîrî xwar.\"
\n\nDi her gotinekê Şamî de ecêbaqeya qefîye û muzîka zimanê ku bi kêfxweşî û şîret têkildî ye xuya dike, ku ew beşek jîyanî ji bîra bajar û nasnameya çandî ye.
\n\nDi gotûbêja xwe ya bi Al-Asima Nûçe re, Hac Ibrahim Halwani (65 salî) ji navçeya Sarouja got ku gotinên wek beşek ji jiyana rojane yên Şam bûn, ku gel di qehwexaneyan û koçeran de bi hêsanî û xweşî peyda dikin. Ew got: \"Em ji bav û bapîran xwendine, ew gotinên kurt ne ku maneya mezin hene,\" zêde kir ku gotinên hîn jî hevalê bîr in, wek \"Kê ku razî be jiyan dike,\" \"Li gorî kîfê xwe pê dan,\" \"Kê ku aqil li ser serê xwe heye dizane qewasê wî.\"
\n\nHalwani bawer dike ku qefîye û hêsanî ya gotinên Şamî xweşîya şamiye nîşan dide, ku ew hêsan jî bûn ku hifz û belav bûn. Ew piştrast dike ku ew hîn jî heye her çend dem guhertin, û parastina wan pêwîst e ji ber ku ew beşek ji mîrasa çandî ya bêşêwaz a bajar in, û divê ji bo neslan pêşeroj hatin pêşkêş kirin.
\n\nJi navçeya Al-Midan, kalekê Shukriya Al-Qayshani bi pêxweşî hin gotinên rojane xwe dîsa got: \"Malê xwe paqij bike; tu nizani kî li ser wî diçe, rûyê xwe bişo; tu nizani kî wê bîsîne,\" \"Mecidara xwarina qedirê ye,\" \"Zewacê te li gorî ku tu wî xwestî ye, û lawê te li gorî ku tu wî mezin kirî ye.\" Ew zêde kir: \"Nesla îro kêm gotinên wek tê bikar anîn, lê ez hewl didim ku wan fêr bike bo zarok û neviyan xwe da ku hîn jî di bîra wan de bimînin.\"
\n\nLêkolînerê mîrasê, Dr. Nejla Xedra, şirove kir ku gotinên Şamî ji her girîngtirîn beşên mîrasa çandî ya bêşêwaz a bajar in, ku ew rûyeya civakê ne û wek rêbaza têqîna civakî bi şêwaza kêfxweşî ye ku armanca wê çêkirina reforma ye.
\n\nXedra balê da ku girîngiya gotinên Şamî di veguhastina nirx û rêzên navbera neslan de, û pêşxistina nasname û têkiliyê neteweyî bi zimanek hêsan ku civakê yek dike, heye. Ew bang kir ku ev mîrasa gelêrî bi rêya medya, drama û bernameyên perwerdehiyê bi şêwazan nûjen hate belgekirin û jîyanekirin da ku xwerûtiya wê û rûhê wê parastin bibin.
\n\nGotinên Şamî hîn jî bîra axaftî ne ku tecrûbeyên bûyî yên apayan kurt dikin, ku bi hêsanî û kêfxweşî bi maneya dirêj, germiya jiyana rojane di gotinên kurt de digirin.
", "tags": [ "Gotinên Şamî", "Mîrasa Çandî", "Şam", "Mîrasa Gelêrî", "Bîra Çandî" ] }, "ru": { "title": "Дамасские пословицы: культурное наследие, сочетающее простоту и глубину", "content": "Дамаск - Al-Asima News
\n\nВ узких улочках старого Дамаска, где истории скрыты в деталях старинных домов и кафе, родились дамасские народные пословицы, ставшие языком народа и живой памятью. Они несут в себе суть повседневного опыта, сочетая юмор с мудростью, спонтанность с умом, совет с шуткой, сокращая жизненные ситуации до нескольких слов, наполненных смыслом и теплом.
\n\nНесмотря на смену эпох, эти народные дамасские пословицы продолжают жить на устах людей, рассказывая истории прошлого с духом настоящего и оставаясь свидетельством подлинности города и глубины его культурной идентичности.
\n\nСогласно исследованию, опубликованному в Университете Дамаска под названием «Образовательное содержание распространённых пословиц в дамасской среде», пословицы отражают различные аспекты социальной жизни. Некоторые из них касаются отношений между людьми, например: «У кого дом из стекла, тот не должен бросать камни в других» и «Сосед важнее дома». Другие подчёркивают повседневные трудности, например: «Кто пробует опытного, тот теряет рассудок» и «Если хочешь защитить его, не отвечай его ядом».
\n\nЭти пословицы несут в себе жизненную философию, объединяющую социальный интеллект и юмор, включая мудрость и советы, такие как: «Закрой дверь, откуда дует ветер, и отдыхай» и «Что написано на лбу, должно видеть глаз».
\n\nДамасские пословицы также содержат элементы сарказма и веселья, например: «Ленивому положена качеля, а человеку с чесоткой — тапочки» и «Мы в замешательстве, лысый, как нам тебя причесать?» Другие выражают похвалу и флирт, например: «Красавица красива, даже если только проснулась, а уродина уродлива, даже если моется каждый день» и «Высокая, если стоит — видна, если сидит — украшает». Даже популярные блюда имеют свои пословицы, например: «Молюхия — королевское блюдо» и «Пюре из картофеля съело острое».
\n\nКаждая дамасская пословица раскрывает очарование рифмы и музыкальность языка, смешанные с остроумием и мудростью, что делает их живой частью памяти города и его культурной идентичности.
\n\nВ интервью Al-Asima News, Хадж Ибрагим Аль-Халвани (65 лет) из района Саруджа рассказывает, что пословицы были неотъемлемой частью повседневной жизни в Дамаске, передаваясь между людьми в кафе и переулках просто и естественно. Он сказал: «Мы учились им от наших отцов и дедов; это несколько слов, несущих большой смысл», добавив, что пословицы остаются спутниками памяти, такими как: «Кто доволен — живёт», «Стелись по своей постели», «Кто умен в голове, знает свои пределы».
\n\nАль-Халвани считает, что рифма и плавность пословиц отражают дамасский вкус, что облегчает их запоминание и распространение. Он подтверждает их постоянное присутствие, несмотря на изменение времён, и подчёркивает необходимость их сохранения, так как они представляют часть нематериального культурного наследия города, которое должно передаваться будущим поколениям.
\n\nИз района Аль-Мидан бабушка Шукрия Аль-Кайшани улыбается, повторяя некоторые из своих повседневных пословиц: «Подметай свой дом; не знаешь, кто по нему ходит, мой своё лицо; не знаешь, кто его целует», «Муджаддара — уважаемое блюдо», «Твой муж такой, каким ты его воспитала, а твой сын — таким, каким ты его растила». Она добавляет: «Сегодняшнее поколение меньше использует пословицы, но я стараюсь учить их своим детям и внукам, чтобы они оставались живыми в их памяти».
\n\nИсследователь наследия доктор Наджла Хадра объяснила, что дамасские пословицы являются одними из важнейших компонентов нематериального культурного наследия города; они отражают общество и служат острым социальным критическим инструментом с юмористическим стилем, направленным на реформу.
\n\nХадра подчеркнула важность пословиц в передаче ценностей и обычаев между поколениями, а также в укреплении идентичности и национальной принадлежности через простой язык, объединяющий членов сообщества. Она призвала к документированию этого народного наследия и его возрождению через СМИ, драму и образовательные программы с использованием современных методов, сохраняющих его подлинность и дух.
\n\nДамасские пословицы остаются говорящей памятью, которая резюмирует опыт предков, несёт аромат мудрости с лёгкостью и юмором, а также тепло повседневной жизни в нескольких глубоко значимых словах.
", "tags": [ "Дамасские пословицы", "Культурное наследие", "Дамаск", "Народное наследие", "Культурная память" ] }, "fa": { "title": "ضربالمثلهای شام: میراث فرهنگی که سادگی و عمق را در هم میآمیزد", "content": "دمشق - خبرگزاری العاصمة نیوز
\n\nدر کوچههای قدیمی دمشق، جایی که داستانها در جزئیات خانهها و کافههای قدیمی پنهان شدهاند، ضربالمثلهای مردمی شام به وجود آمدند تا زبان مردم و حافظه زنده آنها باشند. این ضربالمثلها جوهره تجربیات روزمره را در خود جای دادهاند و طنز را با حکمت، سادگی را با هوش، و نصیحت را با شوخی درآمیختهاند و موقعیتهای زندگی را در چند کلمه کوتاه پرمعنا و گرم خلاصه میکنند.
\n\nبا وجود گذر زمان، ضربالمثلهای مردمی شام همچنان بر زبان مردم زندهاند و داستانهای گذشته را با روح حال روایت میکنند و شاهدی بر اصالت شهر و هویت فرهنگی عمیق آن هستند.
\n\nبر اساس مطالعهای منتشرشده در دانشگاه دمشق با عنوان «محتوای تربیتی ضربالمثلهای رایج در محیط شام»، این ضربالمثلها جنبههای مختلفی از زندگی اجتماعی را منعکس میکنند. برخی به روابط میان مردم میپردازند، مانند: «کسی که خانهاش از شیشه است، نباید به دیگران سنگ پرتاب کند» و «همسایه قبل از خانه». برخی دیگر به چالشهای روزمره اشاره دارند، مانند: «کسی که تجربهشده را امتحان کند، عقلش خراب میشود» و «اگر میخواهی او را محافظت کنی، با سم او پاسخ نده.»
\n\nاین ضربالمثلها فلسفهای از زندگی را در خود دارند که هوش اجتماعی را با طنز ترکیب میکند و حاوی حکم و نصیحتهایی مانند: «در را که باد از آن میوزد ببند و راحت باش» و «آنچه بر پیشانی نوشته شده، باید چشم آن را ببیند» هستند.
\n\nضربالمثلهای شام همچنین دارای روح طنز و شوخطبعی هستند، مانند: «برای تنبل تاب وجود دارد و برای مبتلایان به جرب دمپایی» و «گیج شدهایم، ای کچل، چگونه میخواهیم موهایت را شانه کنیم؟» برخی دیگر معانی ستایش و تحسین دارند، مانند: «زیبا زیباست حتی اگر تازه از خواب بیدار شده باشد و زشت زشت است حتی اگر هر روز استحمام کند» و «بلند قامت، اگر بایستد نمایان است و اگر بنشیند زیباست.» حتی غذاهای محلی نیز سهمی در ضربالمثلها دارند، مانند: «ملوخیه غذای شاهانه است» و «پوره سیبزمینی غذای تند را خورده است.»
\n\nهر ضربالمثل شام دارای جذابیت قافیه و موسیقی زبان است که با شوخطبعی و حکمت آمیخته شده و آن را بخشی زنده از حافظه و هویت فرهنگی شهر میکند.
\n\nدر گفتوگو با العاصمة نیوز، حاج ابراهیم الحلوانی (۶۵ ساله) از محله ساروجة میگوید که ضربالمثلها بخش جداییناپذیر زندگی روزمره در دمشق بوده و مردم آنها را به سادگی و طبیعی در کافهها و کوچهها منتقل میکردند. او میگوید: «ما آنها را از پدران و پدربزرگهایمان آموختیم؛ کلمات کوتاهی که معانی بزرگی دارند.» او اضافه میکند که ضربالمثلها همچنان همراه حافظه هستند، مانند: «کسی که راضی باشد زندگی میکند»، «پایت را به اندازه لحافت دراز کن» و «کسی که عقل در سر دارد، حد و مرزش را میداند.»
\n\nالحلوانی معتقد است که قافیه و روانی ضربالمثلها سلیقه شام را منعکس میکند که حفظ و گسترش آنها را آسان کرده است. او تأکید میکند که با وجود تغییر زمانها، حضور آنها همچنان ادامه دارد و حفظ آنها ضروری است زیرا بخشی از میراث فرهنگی ناملموس شهر هستند و باید به نسلهای آینده منتقل شوند.
\n\nاز محله المیدان، مادربزرگ شکریه القیشانی با لبخند برخی از ضربالمثلهای روزمره خود را تکرار میکند: «خانهات را جارو کن؛ نمیدانی چه کسی روی آن پا میگذارد، صورتت را بشوی؛ نمیدانی چه کسی آن را میبوسد»، «مجدره غذایی ارزشمند است» و «شوهر تو همان است که تربیتش کردهای و پسرت همان است که پرورش دادهای.» او اضافه میکند: «نسل امروز کمتر از ضربالمثلها استفاده میکند، اما من مراقبم که آنها را به فرزندان و نوههایم آموزش دهم تا در حافظهشان زنده بمانند.»
\n\nپژوهشگر میراث، دکتر نجلاء خضراء، توضیح میدهد که ضربالمثلهای شام از مهمترین اجزای میراث فرهنگی ناملموس شهر هستند؛ آنها آینهای از جامعه و وسیلهای برای نقد تند واقعیت به سبک طنزآمیز با هدف اصلاح هستند.
\n\nخضراء تأکید میکند که اهمیت ضربالمثلهای شام در انتقال ارزشها و آداب بین نسلها و تقویت هویت و تعلق ملی از طریق زبانی ساده است که افراد جامعه را گرد هم میآورد. او از ضرورت مستندسازی این میراث مردمی و احیای آن از طریق رسانه، درام و برنامههای آموزشی با روشهای معاصر که اصالت و روح آن را حفظ میکنند، سخن میگوید.
\n\nضربالمثلهای شام همچنان حافظهای گویا هستند که تجارب گذشتگان را خلاصه کرده و عطر حکمت را با سهولت و طنز، و گرمای زندگی روزمره را در چند کلمه عمیق منتقل میکنند.
", "tags": [ "ضربالمثلهای شام", "میراث فرهنگی", "دمشق", "میراث مردمی", "حافظه فرهنگی" ] } }